Trong ngôn ngữ của hoa, Long nha thảo có ý nghĩa cảm ơn và biết ơn …
Học viện về Hoa (Academy Florist)
Giới thiệu
Tên khoa học Agrimonia eupatoria, Long nha thảo (hay Tiên hạc thảo) mọc ở những nơi khô ráo, nhiều nắng, bên bờ rào hay lề các cánh đồng, ở các lối đi trong rừng, trên đất hoang. Long nha thảo có mặt ở nhiều nơi, rất phổ biến ở châu Âu và châu Á. Ở Việt nam ta, chúng mọc dại ở các tỉnh phía Bắc như Lạng sơn, Lào cai …
Long nha thảo là cây thân thảo riêng lẻ, có thể cao tới 80 cm, thuộc họ hoa hồng Rosaceae. Toàn thân có vạch dọc với nhiều lông trắng nhỏ và mềm, nhiều cành con. Thân rễ mọc ngang, đường kính có thể đạt tới 1cm, lá gần mặt đất thường dài 10 cm, so le kép, có hình trứng thuôn với các mép có răng cưa to. Cạnh những lá chét to có nhiều lá chét nhỏ, những bông hoa nhỏ màu vàng, bé xíu của cây mọc thành từng chùm ở đầu những cành mảnh hoặc kẽ lá. Cánh hoa màu vàng đậm và tươi, có mùi thơm dễ chịu; quả gồm 2-3 quả bế bọc xung quanh bởi đế hoa có đài ở mép trên và có rất nhiều gai nhỏ, dễ bám vào quần áo.
Công dụng
Cây được thu hái khi ra hoa, từ tháng 6 đến tháng 8. Chồi mới mọc có thể thu vào đầu mùa đông (chỉ thu hái khi sử dụng để tẩy giun sán). Lịch sử của loại thảo mộc này, cũng như nhiều loại thảo mộc khác, đã có từ rất lâu và người Ai Cập cổ đại đã biết đến nó. Long nha thảo có đặc tính chữa bệnh tuyệt vời đặc biệt đối với tình trạng viêm họng và viêm nhiễm trong khoang miệng. Hãy nhớ đến Long nha thảo trong trường hợp viêm amidan, các rối loạn vùng hầu họng, tưa miệng hoặc viêm niêm mạc miệng. Súc miệng bằng loại trà này giúp giọng nói trong trẻo hơn, rất hữu ích cho ca sĩ và người phải nói nhiều như giáo viên, diễn giả.
Lá long nha thảo rất tốt cho bệnh thiếu máu, làm lành vết thương nhanh chóng. Ngoài ra, long nha thảo đã được sử dụng thành công để điều trị các bệnh thấp khớp, đau vùng thắt lưng, rối loạn tiêu hóa, các bệnh về gan như xơ gan, chức năng gan kém … cũng như các rối loạn về lá lách.
Nếu có điều kiện để tắm bằng nước sắc cành lá long nha thảo một hoặc hai lần một năm sẽ ngăn ngừa các bệnh về da, làm mạnh gan và giúp thải độc. Trẻ em bị lở loét, mụn ghẻ có thể tắm một lần mỗi ngày. Do đặc tính làm se và chữa lành, long nha thảo là một trong những loại thảo mộc nên được coi trọng. Thuốc bôi (kem, mỡ) làm từ long nha thảo, được sử dụng theo cách tương tự như thuốc mỡ từ hoa cúc tâm tư (Calendula, xem thêm tại đây), rất có lợi cho bệnh giãn tĩnh mạch, cũng như các vết loét ở cẳng chân.
Ở Việt nam ta dùng long nha thảo làm thuốc cầm máu chữa bệnh đi ngoài ra máu, ho ra máu, đổ máu cam, tử cung xuất huyết, ngoài ra còn dùng làm thuốc bổ tim, chữa mụn nhọt, chữa lỵ.
Tính vị: Long nha thảo có vị đắng chát, tính ấm;
Quy kinh: Vào 4 kinh Tâm, Phế, Can và Thận. Có sách cho rằng long nha thảo còn vào kinh Tỳ.
Cách sử dụng
- Trà: 1 thìa cà phê long nha thảo với ¼ lít nước sôi, để ngấm trong một thời gian ngắn từ 3-5 phút. Lọc rồi uống ấm. Có thể thêm mật ong hoặc đường thô tùy khẩu vị. Uống tối đa 2 cốc (250ml/cốc) mỗi ngày.
- Nước súc miệng và khò hầu họng: đun hoặc hãm 2-3 thìa cà phê long nha thảo với 250ml nước, để nguội có thể dùng trong 2 ngày.
- Ngâm hông hoặc tắm bồn: 100 gam thảo mộc cho mỗi lần ngâm hông và 200 gam thảo mộc khô cho 1 lần tắm bồn. Cách làm: ngâm thảo dược trong nước lạnh qua đêm, trước khi ngâm thì đun sôi và hòa nước mát vừa đủ ấm để dùng. Hoặc đun sôi thảo dược 10 phút rồi lọc và pha nước. Tham khảo thêm ở đây.
- Chữa bệnh gan: ngâm hông 1 lần mỗi tháng hoặc mỗi 2 tuần (xem ở trên). Dùng như trà: trộn đều (tỷ lệ 1:1:1, mỗi loại 100g) long nha thảo, cỏ vấn vương thơm hoa trắng và cỏ vấn vương thơm hoa vàng. Sử dụng 1 thìa cà phê đầy thảo dược cho mỗi cốc 250ml nước sôi, hãm trong một thời gian ngắn từ 3-5 phút là dùng được. 3 cốc mỗi ngày.
- Cách làm dầu xoa cho bệnh ngoài da: 2 nắm tay đầy lá, hoa và thân cây đã thái nhỏ, 250 gam dầu dừa. Đun sôi lăm tăm hỗn hợp dầu và thảo dược, ngoáy đều và để chừng 5 phút. Tắt lửa, đậy vung và ủ 1 đêm. Hôm sau đun ấm lại, lọc bỏ bã qua lớp vải như kiểu vải đũi. Cho vào lọ thủy tinh sạch và trữ trong tủ lạnh.
- Chữa chảy máu cam do nóng: dùng long nha thảo tươi 50g, rửa sạch, giã nhỏ thêm nước đun sôi để nguội, giã vắt lấy nước uống chia làm 2 lần uống trong ngày. Dùng liền 5 ngày, cần kiêng đồ cay nóng.
- Chữa ngứa âm đạo do trùng roi: long nha thảo lượng thích hợp, sắc kỹ, chắt lấy nước, chế thành cao lỏng 200% (1ml cao tương đương 2g dược liệu); mỗi ngày dùng bông y tế thấm cao thuốc bôi vào âm đạo 1 lần; liệu trình 7 ngày.
- Ngoài ra có thể tham khảo bài thuốc bổ huyết gồm 30 lá long nha thảo nấu trứng gà và đường đỏ, hay bài bổ trung ích khí gồm hoa và lá long nha thảo 1 phần, táo tàu ½ phần, sắc 30 phút, lọc bỏ bã rồi uống.
Cũng như với các loại thảo dược khác, người có bệnh nền, phụ nữ có thai hoặc đang cho con bú nên hết sức thận trọng và luôn tham khảo ý kiến thầy thuốc trước khi sử dụng.
Trạm Yên tổng hợp.
